Những rối loạn hay gặp trong giai đoạn mãn kinh ở phụ nữ u50

Mãn kinh là một hiện tượng sinh lý bình thường xảy ra cho tất cả phụ nữ ở độ tuổi 45-50. Quan niệm xưa cho rằng mãn kinh là giai đoạn chót của cuộc sống, giai đoạn đi vào sự già nua.

Nhưng quan niệm ngày nay tiến bộ hơn rất nhiều, mãn kinh không phải là giai đoạn cuối của cuộc đời người phụ nữ mà chỉ là giai đoạn chuyển tiếp trong đời sống tình dục của người phụ nữ, không còn phải đảm nhận chức năng sinh sản nữ trong khi đời sống tình dục vẫn bình thường mà không sợ có thai. Tuy nhiên có một số rối loạn nội tiết làm chị em lo lắng, mặc dù các rối loạn này có thể điều trị dễ dàng.

Mãn kinh gồm hai giai đoạn:

- Thời kỳ tiền mãn kinh: Trước tiên là ngưng rụng trứng, thời kỳ này kéo dài nhiều tháng, có khi nhiều năm. Do không rụng trứng nên nội tiết tố progesteron của buồng trứng không được tiết ra, gây rối loạn kinh nguyệt, chu kỳ kinh thay đổi khi dài, khi ngắn, kinh không đều.

- Thời kỳ mãn kinh thực sự: Người phụ nữ không còn thấy kinh nữa và thỉnh thoảng có những cơn bốc hoả, cảm giác nóng bừng, đỏ mặt, hay túa mồ hôi, cảm giác nặng chân, hay bị chuột rút về đêm…

Những rối loạn hay gặp trong giai đoạn này là:

- Thay đổi tính tình: Người phụ nữ cảm thấy đôi lúc buồn vui vô cớ, trầm cảm hoặc dễ cáu gắt vì nội tiết tố buồng trứng giảm, biểu hiện này cũng thường gặp trong một chu kỳ kinh nguyệt, do nội tiết tố buồng trứng lúc tăng lúc giảm.

- Niêm mạc ở bộ phận sinh dục dần dần teo mỏng, do đó âm hộ âm đạo dễ bị xây xát, nhiễm khuẩn, khô, ngứa rát;

- Sa sinh dục cũng dễ gặp vì các cơ, dây chằng vùng chậu hông bị nhão ra.

- Cơ thể hay bị béo ra trong giai đoạn này cũng là do nguyên nhân nội tiết tố buồng trứng. Ngoài ra còn do dinh dưỡng không hợp lý làm năng lượng cung cấp cho cơ thể mất cân đối, vì vậy trong giai đoạn này phụ nữ cần chú ý đến cân đối dinh dưỡng trong bữa ăn hằng ngày, chăm tập thể dục.

- Da dẻ trở nên kém mềm mại, khô, xuất hiện nhiều nếp nhăn, da có nhiều đám đồi mồi trên mu bàn tay, da mặt có nhiều vết rám da, lông tóc móng khô xơ dễ rụng và bạc.

- Hay gặp các bệnh tiết niệu như tiểu buốt, tiểu són, thường hay mắc tiểu không tự chủ do niêm mạc bàng quang, niệu đạo bị ảnh hưởng, hay bị viêm nhiễm, kích ứng gây ra.

- Các biến chứng của xương khớp: Do thiếu nội tiết tố nên xương không hấp thu tốt chất canxi trở nên giòn, dễ gãy, hay gặp gãy cổ xương đùi, ngoài ra còn hay bị đau cột sống thắt lưng, thoái hoá đốt sống cổ, lưng… đau dây thần kinh toạ.

- Hiện tượng rối loạn tim mạch, tăng huyết áp, xơ cứng động mạch cũng dễ xảy ra ở phụ nữ tuổi mãn kinh. Ngoài ra, thiểu năng nội tiết tố sinh dục nữ ở giai đoạn sau mãn kinh là yếu tố khơi dậy một vài ung thư sinh dục sẵn có tiềm tàng.

BS. THANH QUI

Nấm

Hầu hết phụ nữ đều bị nhiễm nấm âm đạo ít nhất 1 lần trong đời. Bị nấm âm đạo không có nghĩa là bạn là người không “đứng đắn”, hay đó là bệnh “đáng xấu hổ” khiến bạn phải cúi gằm mặt khi đi khám phụ khoa, bởi đôi khi bị nấm chỉ đơn thuần là do… bạn quá sạch sẽ.

“Thủ phạm” nào gây nhiễm nấm âm đạo?

Chính là nấm Candida Albicans, ký sinh ở một số nơi trên da và bên trong âm đạo, là một phần hệ vi sinh vật bình thường trong miệng, ruột và âm đạo. Bình thường, môi trường acid trong âm đạo giữ cho nấm không bùng phát. Nhưng vì một lý do nào đó khiến môi trường âm đạo bị kiềm hóa, nấm Candida Albicans phát triển mạnh sẽ gây ra chứng nhiễm nấm âm đạo

Nguyên nhân nào làm môi trường âm đạo thay đổi?

Thời gian có kinh nguyệt; khi mang thai; dùng kháng sinh, thuốc ngừa thai qua đường uống và các thuốc chứa steroid; mắc bệnh tiểu đường; rửa âm đạo thường xuyên bằng xà phòng; ứ dịch âm đạo… sẽ làm môi trường acid âm đạo  thay đổi.

Ngứa và ra nhiều huyết trắng là biểu hiện của nhiễm nấm?

Đúng. Ngoài ngứa và nóng ran ở cơ quan sinh dục ngoài, dịch tiết âm đạo giống như pho-mát, bệnh nhân còn bị đau khi giao hợp, sưng tấy âm hộ, rát khi đi tiểu. Khi đi khám phụ khoa, soi tươi cho kết quả sợi nấm dương tính.

Quan hệ lúc đang bị nấm liệu có lây bệnh cho đối tác không?

Rất có thể, vì nấm sinh sôi rất nhanh trong môi trường ẩm ướt, trong môi trường giàu kiềm và khi hệ miễn dịch suy giảm. Vì thế, nếu một người bị nấm, rất có thể người kia cũng bị nên việc điều trị cần tiến hành trên cả hai người ở cùng một thời điểm.

Điều trị nấm như thế nào?

Nấm thường được điều trị bằng thuốc đặt âm đạo có tác dụng diệt nấm tại chỗ. Ngoài ra, bệnh nhân có thể được dùng thêm thuốc ở dạng kem có thể bôi để giảm ngứa hoặc dùng thuốc uống chữa trị nấm.

Tại sao bị tái nhiễm nấm dù đã được điều trị khỏi?

Ngoài nguyên nhân do rối loạn môi trường âm đạo, nhiều người bị tái nhiễm nấm sau khi điều trị bệnh là do dùng thuốc không phù hợp, dùng thuốc không theo chỉ định của bác sĩ, dẫn đến rối loạn vi khuẩn bảo vệ,  hậu quả là bị viêm nhiễm tái đi tái lại.

Phòng nhiễm nấm âm đạo có khó không?

Là chuyện nhỏ nếu bạn thực hiện tốt những hướng dẫn sau:

Không mặc đồ lót quá chật hoặc đồ lót có chất liệu từ sợi tổng hợp, nên mặc quần lót bằng cotton. Giữ khô ráo vùng kín sau khi tắm và trước khi mặc đồ. Sau mỗi lần đi vệ sinh, dùng giấy vệ sinh mềm lau theo hướng từ trước ra sau hậu môn. Không nên rửa bộ phận sinh dục nhiều lần trong ngày, đặc biệt không được thụt rửa bên trong, không dùng các sản phẩm vệ sinh phụ nữ dưới dạng xịt phun, không dùng các sản phẩm có chất khử mùi khi vệ sinh.

Khi bị nấm phải đi khám phụ khoa. Không tự ý dùng thuốc, dùng theo đơn của người khác, dùng không theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.

Trong quá trình điều trị, hạn chế quan hệ tình dục. Nếu có quan hệ phải dùng bao cao su để giúp giảm nhanh viêm nhiễm âm đạo. Một ngày 2 lần rửa bên ngoài vùng kín bằng dung dịch bicarbonat natri một gói pha với một lít nước sạch.

BS.Thu Dung

Thông minh tính dục

Tôi có một gia đình êm ấm nhưng thường cảm thấy không thỏa mãn với bạn đời. Gần đây, cứ nhìn thấy người đàn ông xa lạ nào đó, tôi lại tưởng tượng đến cảnh họ gần gũi phụ nữ. Tôi sợ hãi và căm ghét chính mình. Làm sao đây?

Một nỗi niềm có vẻ như nghịch lý: thừa nhận có gia đình êm ấm nhưng lại không thỏa mãn với bạn đời. Luôn có huyễn tưởng về tình dục nhưng lại sợ hãi và căm ghét chính mình. Với tâm trạng đó thì một chuyên gia tâm lý hay phân tâm học có lẽ sẽ giúp được nhiều nhưng cũng nên bàn đến một nguyên nhân khác có thể dẫn đến sự mâu thuẫn nội tâm nói trên.

Người ta nhận thấy rằng, những người thành đạt có chỉ số thông minh cao chỉ chiếm tỷ lệ dưới 20%, 80% trường hợp còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác quan trọng hơn trí thông minh khái quát và xử lý linh hoạt. Vì trong muôn mặt của cuộc sống, có nhiều kiểu thông minh, ví dụ thiên tài Mozart có trí thông minh siêu việt về âm nhạc, Rodin về hình khối, Michael Jordan (danh thủ bóng rổ Mỹ) về cảm giác thân thể trong không gian… và thông minh tính dục là kiểu thông minh liên quan đến sự hiểu rõ và biết kiểm soát các cảm xúc. Chính sự thông minh cảm xúc này xem ra mới lý giải được một cách hợp lý hơn nhiều nghịch lý trong cuộc sống, kể cả khi phân tích về sự thành đạt cũng như phân tích về thất bại trong đời sống tình dục.

Điều ngạc nhiên là không ít người có học (từ trình độ đại học trở lên) vẫn nhìn nhận sai lệch về tình dục (là hành vi dung tục, thấp kém), trong khi chính Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) lại thừa nhận chức năng tình dục người là một thực thể sức khỏe và để có sức khỏe tình dục và để thành công trong cuộc sống, mỗi người không chỉ cần đến chỉ số thông minh cao mà cũng cần đạt đến mức độ cần thiết của thông minh tính dục.

Tâm trí luôn bị ám ảnh về chuyện tình dục… nhưng một sức mạnh có nguồn gốc từ nền văn hóa truyền thống, từ phong cách giáo dục gia đình… khiến người phụ nữ có thái độ xấu hổ, căm ghét chính mình nhưng thực chất là sự giấu giếm hay dồn nén “cái tôi tính dục thầm kín”. Ảnh hưởng của văn hóa và giáo dục có thể có sức mạnh đến mức các chuyên gia tâm lý cho rằng khi lên giường, không chỉ có đôi bạn tình mà có đến 6 người (ý nói ảnh hưởng tâm lý đến từ cha mẹ, ông bà của mỗi bên).

Điều gì sẽ xảy ra nếu như người phụ nữ không thể chịu đựng nổi sự dồn nén?

Người có thông minh tính dục không chỉ có hiểu biết các yếu tố sinh học, nội tiết chi phối ứng xử tình dục mà chủ yếu nhất là sự biết rõ về bản thân mình, hiểu rõ “cái tôi tính dục thầm kín”, dám bộc lộ những ham muốn chân chính, biết phát triển cảm xúc để chia sẻ với bạn tình thì mới có thể tiến đến một đời sống tình dục phong phú và hạnh phúc.

Thông minh tính dục còn là sự khôn ngoan biết nhận ra những gì có thể làm hỏng mối quan hệ: mặc cảm tội lỗi khi cảm thấy có ham muốn tình dục, những hổ thẹn sai lầm, những ám ảnh tâm lý trong quá khứ để lại hậu quả tiêu cực cho cuộc sống tình dục hiện tại, những nỗi sợ hãi có nguồn gốc từ môi trường văn hóa hay từ những trải nghiệm thất bại… Những bất cập trong đời sống tình dục vợ chồng thường có nguyên nhân sâu xa nhưng lại hay bị che giấu hay ngụy trang dưới cái vẻ ngoài cao đạo để phải sống trong sự cam chịu cho cả hai người.

Sự bộc lộ mạnh dạn nói trên có thể có ý nghĩa như một cách giải tỏa và cho thấy có sự không thỏa mãn trong đời sống vợ chồng. Nếu tình trạng này kéo dài có thể dẫn đến nhiều bất lợi cho sức khỏe (rối nhiễu tâm trí, trầm cảm, kể cả lãnh cảm…) thậm chí rạn nứt, tan vỡ gia đình.

Nếu không thể tự giải quyết giữa vợ chồng hãy tìm đến các chuyên gia tâm lý và tình dục để được tư vấn, khám phá “cái tôi tính dục thầm kín” và những giải pháp phải lựa chọn.

BS.Đào Hồng Anh

Có cần thiết phải kiêng quan hệ khi vợ mang thai?

Theo quan niệm cũ, để bảo đảm sức khỏe cho bà mẹ và thai nhi, các ông chồng phải “ăn nhạt” trong suốt thời gian người vợ có thai, thậm chí, việc kiêng cữ vẫn tiếp tục cho đến khi em bé trong 3 tháng.

Điều đó đã dẫn đến những chuyện dở khóc dở cười, thậm chí gây bệnh cả thể chất và tinh thần cho những cặp vợ chồng trẻ sung sức. Ngày nay, sau nhiều nghiên cứu, khoa học đã chứng minh, việc quan hệ tình dục khi mang thai không ảnh hưởng đến sức khoẻ của bà mẹ và em bé. Em bé được bảo vệ rất kín trong túi ối, cổ tử cung được đóng kín bằng chất nhầy đặc (gọi là nút cổ tử cung), nên các tác động của quá trình yêu đương của bố mẹ không thể gây hại cho thai nhi. Không những không có hại, mà trạng thái cực khoái của người mẹ còn có tác dụng ru thai nhi vì nó làm giải phóng một loại hormon kích thích co bóp dạ con. Trong nhiều trường hợp, “chuyện ấy” còn giúp tinh thần người mẹ phấn chấn hơn, việc sinh nở cũng dễ dàng hơn.

Việc vẫn tiếp tục quan hệ tình dục khi có thai không phản khoa học, nhưng các cặp vợ chồng cần lưu ý để bảo đảm an toàn cho sức khoẻ tinh thần cũng như thể chất của cả mẹ và thai nhi: Những phụ nữ đã sảy thai vài lần, nhau thai bám thấp, có vấn đề bất thường cổ tử cung… nên tránh sinh hoạt tình dục trong những tháng đầu mang thai. Có tiền sử sảy thai, đẻ non ở lần có thai trước nên cẩn thận khi quan hệ tình dục trong giai đoạn 3 tháng đầu hoặc 3 tháng cuối vì sẽ kích thích làm tử cung co bóp đẩy thai ra ngoài. Trường hợp nhau tiền đạo không nên quan hệ tình dục ở 3 tháng cuối thai kỳ vì dễ bị chảy máu. Nếu thấy đau bụng hoặc ra huyết sau khi quan hệ thì phải dừng chuyện ấy lại ít nhất 2 tuần sau đó và đi tư vấn bác sĩ. Thai phụ mắc bệnh tăng huyết áp, mang thai đôi, người chồng có bệnh lây qua đường tình dục, gần đến ngày sinh… nếu muốn quan hệ vợ chồng cần tham khảo ý kiến của bác sĩ. Với các trường hợp mẹ bị suy dinh dưỡng nặng, tăng cân ít, da xanh, thai bị suy dinh dưỡng cần cân nhắc khi quan hệ tình dục. Do tinh trùng có chứa hormon prostaglandin kích thích sự co bóp nên muốn thực sự an toàn, khi sinh hoạt vợ chồng nên dùng bao cao su.

Có một điều các bà bầu cần đặc biệt chú ý đến việc theo dõi xem sau quan hệ tình dục cơ thể có những phản ứng đặc biệt không. Nếu có bất thường như đau bụng, ra huyết… phải đến khám bác sĩ sản khoa để được theo dõi và điều trị kịp thời.

BS. Phương Thu

Uống nước trị mụn, cho làn da sáng đẹp

Gần 60% đến 70% của cơ thể chúng ta là nước, vì vậy bạn cũng có thể tưởng tượng tầm quan trọng của nước đối với hệ thống cơ thể chúng ta. Cơ thể chúng ta cần một lượng nước nhất định hàng ngày cho các hoạt động, thiếu nước có thể gây ra các vấn đề sức khỏe, từ nhỏ đến nghiêm trọng.

Mụn trứng cá là một nguyên nhân gây ra mối quan tâm cho hàng triệu cá nhân trên toàn thế giới, không phân biệt tuổi tác và giới tính, và nó là một trong những vấn đề xuất phát từ chuyện cơ thể không đủ nước. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu làm sao để giảm mụn trứng cá nhờ uống.

Mụn trứng cá có thể được gây ra do bất kỳ một trong những lý do sau đây:

• Cơ thể trải qua những thay đổi và mất cân bằng hormone
• Căng thẳng
• Khi các tế bào da chết tích tụ trên da và làm tắc nghẽn các lỗ của tuyến bã nhờn
• Do một số bệnh về da
• Lối sống
• Liên tục dùng tay cọ xát trên mặt
• Tích tụ chất độc trong cơ thể
• Vi khuẩn
• Thói quen ăn uống không lành mạnh
• Rối loạn tiêu hóa
• Không giữ vệ sinh cá nhân
• Đôi khi nó có thể được di truyền

Tất cả những nguyên nhân này đều cần điều trị tích cực. Có một giải pháp đơn giản để làm cho mụn trứng cá giảm đi, đó là nước.

Uống nước giúp giảm mụn thế nào?

Cơ thể của chúng ta có một hệ thống xử lý chất độc hại, bao gồm thận và ruột. Khi hai cơ quan này bị quá tải, cơ thể phổi và da sẽ phải nhận nhiệm vụ xả các độc tố. Thận và ruột không hoạt động đúng nếu cơ thể của chúng ta không nhận được đủ nước, và do đó, những chất độc này cố gắng trốn thoát qua các lỗ chân lông của da, và các lỗ chân lông bị chặn lại, gây ra mụn. Uống đủ nước là cách tốt nhất để thận làm việc tốt, cơ thể được bài độc tốt hơn. Cơ thể thiếu nước có thể dẫn đến rối loạn chức năng ruột – nguyên nhân hàng đầu khiến các độc tố bị ứ đọng , gây ra mụn trứng cá. Do vậy, uống nước thực sự sẽ giúp giảm mụn trứng cá.

Mỗi tế bào trong cơ thể của chúng ta có chứa nước, và điều này giúp cơ thể giữ nước để khỏe mạnh. Nếu thiếu nước, các tế bào sẽ bị khô, dẫn đến quá trình khử nước trong da, làm cho da bị nứt và khô, dễ bị vi khuẩn hơn so với da giữ nước và dưỡng ẩm. Từ đó làm gia tăng mụn trứng một cách nhanh chóng. Uống đủ nước cũng làm cho làn da bạn sáng hơn và mịn màng hơn, giảm mụn trứng cá.

Căng thẳng cơ thể tiết ra một số hormone kích thích mụn phát triển. Uống nước làm loãng các hormone đó ở một mức độ không gây ra mụn trứng cá, do vậy mụn trứng cá giảm đáng kể. Bên cạnh đó nước, uống trà thảo dược cũng sẽ giúp đỡ trong việc làm giảm hiệu quả của cortisol, nhưng nước là lựa chọn an toàn nhất vì không có tác dụng phụ grain ảnh hưởng tiêu cực.

Uống bao nhiêu nước mỗi ngày?

Các tiêu chuẩn trước đây luôn cho rằng uống 8 ly nước mỗi ngày là thích hợp với mỗi cá nhân. Nhưng không phải mọi người đều cần uống 8 ly nước mỗi ngày. Cơ thể của chúng ta là một máy có khả năng đáng kinh ngạc là chăm sóc bản thân và đưa ra dấu hiệu khi có cái gì đó sai. Ví dụ như màu sắc nước tiểu là dấu hiệu cảnh báo cơ thể bạn thiếu nước grain không. Chỉ khi nào nước tiểu có màu trong thì mới dám chắc cơ thể tạm thời đủ nước. Một số người đòi hỏi ít nước hơn, trong khi những người khác đòi hỏi nhiều.

Theo afamily